Daha Çok Gezsek | Yurt İçiGezi YazılarıGüncel Yazılar

Apollon Tapınağı Didyma

Didyma Antik Kenti

Apollon Tapınağı, Kahin Tanrı Apollon’un; Anadolu’da bulunan kehanet merkezleri arasındaki en önemli üç tapınağından birisidir. Bunların ilki Yunanistan’da bulunan Delfi Apollon Tapınağı, ikincisi de, Efes Antik Kenti’nde bulunan Artemis Tapınağı’dır.

Antik çağlarda kehanet kültürü neredeyse tüm toplumlarda görülmektedir. Ama en yaygın ve kurumsallaşmış kehanet sistemi, Antik Yunan toplumunda bulunmaktadır.

Kimmiş Bu Apollon?

Apollon, tanrıların tanrısı Zeus’un ve Leto’nun ikiz çocuklarından birisidir. Tanrıça Artemis ikiz kardeşidir. Mitolojik tanrılar arasında müziğin, sanatın, güneşin, ateşin ve şiirin tanrısıdır. Apollon’un en önemli özelliği, kehanet tanrısı olması ve geleceği bilme özelliğidir. Kutsal ağacı defnedir ve oku en uzağa o atabilir. Tıbbı insanlara o öğretmiştir. İkiz kardeşi Artemis ile beraber Güneş ve Ay olarak sembolize edilmişlerdir.

Kehanet, kahinler tarafından geleceği yorumlamak olarak açıklanmaktadır. İnsanlık tarihinin en ünlü hükümdarları, en acımasız imparatorları ve tüm ölümlüler gelecekten öğrenebilecekleri en küçük bilgi için çok büyük fedakarlıklar yapmayı göze almışlardır. Kahinlerin verdiği bilgiler ülkeleri, dinleri,ekonomiyi,savaşları ve hatta yaşamları bile değiştirmeye sebep olmuştur.

Apollon Tapınağı

Antik Yunanda özellikle orakl olarak adlandırılan günümüz medyumları, orakl merkezlerinde gelecekten haberler üretmekteydiler. Bu merkezlerin içinde en ünlüsü ve namı tüm Antik Yunan’a yayılan merkezlerden birisi de Apollon Tapınağıdır. Apollon Tapınağı ile ilgili ilk yazılı kaynak tarihçi Herodot’a aittir. Herodot M.Ö. 600’lerde Mısır Kralı II. Nekho ve Lidya Kralı Kroisos’un Didyma’daki Apollon mabedine adaklar sunduklarını eserlerinde yazar. 

Efsane, Tanrı Apollon’un Didyma adlı günümüzdeki Didim bölgesinde çoban olan Brankhos’la karşılaşmasıyla başlar. Brankhos’un kişiliğini ve ölümlüler arasındaki tavrını farklı bulan Apollon ona armağan olarak kehanetin sırlarını ve gizemini öğretir. Brankhos öğrendiği derin ve özel bilgileri insanlık tarihine aktarabilmenin şartının bir kehanet merkezi oluşturmak olduğuna inanır ve Didim bölgesinde bulunan Defne ormanındaki bir alanı Apollon’a adanan bir tapınağa dönüştürür.

İkinci ve tapınağın broşüründe yazan efsaneye göre ise, Titan Leto, baş Tanrı Zeus’dan Apollon’a gebe kalır. Leto’nun hamile kaldığı alan kehanet merkezine dönüşecek olan bu kutsal bölgedir. Bölgede kutsal kaynağında bulunduğu bir defne ormanı vardır. Apollon, Brankhos adlı çobanı kutsal kaynağa koruyucu yapar ve ona bilicilik yani kehanet yetisini verir. Brakhoslar zamanla bu bölgenin kutsal bir tapınak alanı olarak inşa edilmesini sağlar.

Antik çağ mimarları Apollon Tapınağı’nı Efes’te bulunan Artemis Tapınağının mimari özelliklerine göre inşa etmişlerdir, bunun nedeni Tanrıça Artemis’in Apollon’un ikiz kardeşi olmasıdır. Artemis’e adanan Artemis Tapınağı, Dünyanın yedi harikasından biri sayılmaktadır. Öngörülere göre Apollon Tapınağı’nın da inşaatı bitirilebilseydi belki de Dünyanın sekizinci harikası olacak bir üne sahip olabileceğidir.Uzunluğu 120 metre yüksekliği 25 metre olan tapınakta 122 sütün dikilmesi planlanmış ama sadece 72’si yapılabilmiştir.

Didim, M.Ö. 8. yüzyıldan M.Ö. 494’teki Ionia Ayaklanması’na kadar özerk bir kehanet merkezi olarak Brankhid rahipleri tarafından yönetilirmiş. Didim bölgesini de içine alan Milet Antik Kenti’nin, Tanrı Apollon ile bağlantılı olduğu düşünülmektedir.

Bu bağa göre Miletus, Apollo ile Akakallis’in oğludur ve Miletus, günümüz Karia Bölgesinde büyümüş ve Milet Antik Kentini kurmuştur. Miletos isminin hikayesinin bu mitolojik öyküyle başladığı düşünülür. Milet antik bölgesinden başlayan Kutsal yolun Apollon Tapınağı’ndan geçerek Artemis Tapınağına kadar ulaştığı düşünülür. .

Kutsal Apollon Tapınağı’nın ilk dönemi Perslerin Anadolu’yu ele geçirip tapınağı yıkmasıyla son bulur. Ardından Büyük İskender’in Anadolu’ya olan akınları sayesinde yeniden rağbet görmeye başlar ve yeniden inşa edilmeye çalışılır, Apollon Antik Kenti, antik kentler arasında en büyük üçüncü antik kenttir. Tapınak alanının ve sütunların çok büyük yapılması yüzünden bir türlü tam olarak bitirilememiştir.

Nasıl Kehanet Yapılırdı?

Kahinlerin kehanetlerini nasıl yaptıkları antik kaynaklardan edinilen bilgilere göre anlatılmaktadır. Kâhin ve kâhineler ayine başlamadan önce kutsal su ile yıkanmak mecburiyetindeydiler. Genel olarak kehanet merkezinin kurulduğu yerin etrafındaki kayalardan bazı dumanların yükseldiği ve kayaların üzerine kurulu üç ayaklı sandalyede oturan kahinin dumanın etkisiyle bir tür trans,ve meditasyon durumuna geçtiği,bilgileri verilmektedir.

Aynı zamanda ritüel esnasında defne yapraklarının dumana atıldığı ya da kahin tarafından çiğnendiği düşünülmektedir. Kahinlerin daha çok bakire kadınlar tarafından yönetildiği bilinmektedir.. Kehanet seansını yöneten kadın kahine Pythia adı verilmektedir.

Ziyaretçiler, “Orakl”a ulaşmak için önce kutsal yolu geçmek zorundaydılar. Didima´ya gelen ziyaretçiler rahiplerin yönetiminde ayinler yaparlar, alaylar oluştururlar, geceleri meşalelerle yürüyüşler yaparlardı. Kutsama dönemlerinde Miletliler o zaman liman olan Panormas Limanı’na gelirler, dört kilometrelik taş yolu (son iki kilometresi heykellerle süslü bir yoldur) şarkılar söyleyerek yürürler ve tapınağa ulaşırlardı.

Tapınakta görülen en etkileyici heykel Medusa’ya ait olandır. Medusa kabartmaları, Yunan mitolojisinde yılan saçları olan,korkunç yüzlü ve kendilerine bakanları taşa çeviren Sthenno, Euryale ve Medusa adlı üç kız kardeşe verilen genel isimdir. Bu nedenle Yunanlılar, Medusa’nın başını kalkanlarına, korumak istedikleri eşyalarına, binalarına, tapınaklarına zırhlarına işlemişlerdir. Tapınağın korunması amacıyla yapılan heykeller günümüze kadar bütünlüğünü koruyarak gelmeyi başarmıştır.

Zamanla Hristiyan inancının bölgeye egemen olması ile birlikte pagan inançları ortadan kaybolmuş ve Apollon Tapınağı kutsallığını kaybetmiştir.

Apollon Tapınağı Müzekart bilgileri ve ziyaret saatleri için sayfayı inceleyiniz.

Apollon Tapınağı’ndan çıkarılan adak figürleri, heykeller ve kutsal yol buluntuları Milet Müzesi’nde sergilenmektedir. Apollon Tapınağı ziyaretinizden sonra Milet Antik Kentini ve Milet Müzesi’ni de gezebilirsiniz.

  • Didim Apollon Tapınağı UlaşımApollon Tapınağı Nerede ?

Hisar Özgürlük Caddesi Özgürlük Cd, 09270 Didim/Aydın

Didyma Antik Kenti, Aydın ilinin Söke İlçesi Yenihisar (Yoran) Köyü sınırları içerisinde yer alır. Didim merkezinin sadece 1 km kuzeyinde bulunur.

Söke’ye mesafesi arabayla 47 km.dir. Söke Otogarı’ndan Didim’e giden dolmuşlarla da ulaşım sağlanabilmektedir. Bodrum Didim arası arabayla 40 dakika. İzmir Didim arası 2 saat kadar sürmektedir.

Apollon Tapınağı Drone çekimleri.

İlgili Makaleler

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Başa dön tuşu

E-POSTA ABONELİĞİ

Aşağıdaki kutucuğa e-posta adresini yazarak her yeni makaleden anında haberdar olabilirsin.

Abone olduğunuz için teşekkür ederim.

Bir şeyler yanlış gitti.